| Hulpmiddelen | ||||
| De meeste mensen met incontinentie zijn tijdelijk of blijvend aangewezen op hulpmiddelen. Er is een groot aanbod en een grote diversiteit. Op deze pagina willen we daarover algemene informatie verstrekken. Heeft u na het lezen van deze informatie nog vragen of wilt u uw eigen ervaringen delen met andere leden van de Incoclub? Stuur dan een mailtje naar Dit e-mailadres is beschermd tegen spambots. U heeft Javascript nodig om het te kunnen zien. . | ||||
|
Algemene hulpmiddelen |
Specifieke hulpmiddelen | |||
|
|
||||
| Heb je hier niet de informatie gevonden die je zoekt? Stuur een mailtje naar Dit e-mailadres is beschermd tegen spambots. U heeft Javascript nodig om het te kunnen zien. | ||||
|
|
||||
Absorberende materialen |
||||
| Er is een zeer groot aanbod incontinentieverband van verschillende fabrikanten en met zeer uiteenlopende kenmerken. De verschillende producten zijn in te delen in een aantal soorten en modellen. | ||||
Wegwerp incontinentieverband |
||||
|
Wegwerp incontinentieverband bestaat uit meerdere lagen. De buitenste laag is vochtwerend zodat er geen vocht naar buiten kan. De binnenste laag is juist vochtdoorlatend om het vocht zo snel mogelijk af te voeren naar de absorberende tussenlagen. Meestal bevatten de tussenlagen vochtopnemende pulp en absorber-poeder op basis van polyacrylaten dat het vocht bindt tot een gelei. Verbanden bedoeld voor lichte incontinentie hebben een minder vochtopnemende tussenlaag dan verbanden bedoeld voor zware incontinentie. De vochtopnamecapaciteit wordt vaak aangeduid met een pictogram van open en dichte druppels. Meer dichte druppels duidt op grotere capaciteit. Tip: Ga niet op zoek naar het ultieme incontinentieverband, maar stel voor jezelf vast welk verband in bepaalde situaties het beste is. Zo kies je een product voor de nacht en voor overdag en misschien wel voor bij het sporten of uitgaan. Er is zoveel keus, maak daar gebruik van. |
||||
|
||||
|
||||
|
||||
| top |
||||
| Inlegverbanden (pads) | ||||
 |
 |
 |
||
| recht verband | anatomisch gevormd verband | speciaal mannen verband | ||
| Inlegverbanden worden gedragen in het gewone ondergoed of met speciale fixatiebroekjes. Meestal zit aan de buitenzijde een kleefstrip waarmee het verband in het ondergoed wordt gefixeerd. De kleinere modellen zijn bedoeld voor gebruik bij lichte tot matige incontinentie. Sommige soorten anatomisch gevormd verband zijn geschikt voor zware incontinentie. | ||||
| top |
||||
| Incontinentieluiers (slips) | ||||
 |
 |
 |
||
| verband met heupelastiek (belted slip) | volledig omsluitende luier (slip) | buikband luier (flex- of wing-model) | ||
| Incontinentieluiers bieden vaak de beste bescherming. Dit soort wegwerp materiaal wordt meestal gebruikt bij zwaardere incontinentie. De volledig omsluitende luier is zeer geschikt voor de nacht. Wannneer je op je zij slaapt is de kans op lekkage met een slip kleiner dan bij alle andere modellen. Belted slips en flex-of wingmodellen zijn vooral geschikt als je tijdens het dragen regelmatig het toilet gebruikt. | ||||
| top |
||||
| Incontinentiebroeken (pants) | ||||
 |
 |
|||
| als ondergoed te dragen broekluier (pull-ons) | met klittenband verstelbare broekluier (easy-fit) | |||
| Incontinentiebroeken zijn zeer gemakkelijk in het gebruik en vooral geschikt als je tijdens het dragen regelmatig het toilet bezoekt. Het absorberende gedeelte van pants is meestal vrij klein. Deze producten zijn daarom geschikt bij de lichtere vormen van incontinentie. De pull-ons hebben een breed elastisch gedeelte rond de taille en elastische randen om de beenopeningen. De zijnaden zijn meestal voorbereid om gemakkelijk te kunnen losscheuren. De met klittenband verstelbare broek kan ook gedragen worden als een slip. | ||||
| top |
||||
| Wasbaar Incontinentiemateriaal | |||
| Wasbaar incontinentiemateriaal heeft vooral zeer grote voordelen voor het milieu en het is op de langere termijn kostenbesparend. Ook aan comfort hoeft wasbaar materiaal niet onder te doen voor wegwerpmateriaal. We onderscheiden de volgende soorten. | |||
 |
 |
 |
 |
| Incontinentieondergoed | Katoenen luierbroek | Alles-in-één luierbroek | Zwemluier |
| Incontinentieondergoed | |||
| Er is nauwelijks verschil tussen gewoon ondergoed en incontinentieondergoed. In het kruis zijn extra lagen aangebracht. Vochtopnemende en vochtwerende. Bij lichte incontinentie voldoet dit vaak. Er zijn veel modellen slips en heupslips voor dames en slips en shorts voor heren. Allemaal zijn ze nauwsluitend zodat de kans op lekkage wordt geminimaliseerd. | |||
| Katoenen luierbroek | |||
| Het natuurlijke materiaal biedt veel voordelen. De absorptiecapaciteit is groot en het materiaal voelt zeer zacht aan. Een nadeel is dat er altijd een vochtdichte beschermslip over de katoenen luierbroek moet worden gedragen. De klittenbandsluitingen zorgen voor een goede aansluiting op de huid. Voor gebruik bij fecale incontinentie is het gebruik van een biologisch afbreekbaar inlegvel aan te bevelen. Dit soort luierbroeken is aanzienlijk dikker dan wegwerpmateriaal met vergelijkbare capaciteit. | |||
| Alles-in-één luierbroek | |||
| Door een vochtwerende buitenlaag is de alles-in-één luierbroek te gebruiken zonder vochtdichte beschermbroek. Aan de binnenkant wordt vocht opgenomen in meerdere lagen katoenen molton en/of polyester microvezels. Het comfort is zeer groot, de vochtopnamecapaciteit valt soms tegen. Er zijn ook modellen met klittenband, knopen en geheel zonder sluiting. Ook de alles-in-één luierbroek is aanzienlijk dikker dan wegwerpmateriaal met vergelijkbare capaciteit. | |||
| Zwemluier | |||
| De zwemluier is een onmisbaar hulpmiddel bij fecale incontinentie. Het product wordt gedragen zonder ander absorberend materiaal, vaak met ruimvallende normale zwemkleding erover. Het is belangrijk dat de zwemluier goed strak met een koord of klittenbandsluitingen om het lichaam sluit. | |||
| top |
|||
| Afvoerende materialen | ||||
Katheters |
||||
| Een katheter is een hulpmiddel om urine af te voeren naar een opvangsysteem. Katheteriseren is nodig wanneer men niet zelf kan plassen (retentie) of als er urine achterblijft na het plassen (residu). We spreken dan van een blaasontledingsstoornis. Urine die achterblijft in de blaas geeft een onprettig gevoel en vormt daarnaast een voedingsbodem voor bacteriën. Het regelmatig en zorgvuldig ledigen van de blaas is belangrijk om infecties te voorkomen. Een overvolle blaas kan overlopen en zelfs leiden tot nierbeschadiging. Katheters die een arts door de buikwand rechtstreeks in de blaas aanbrengt (suprapubische Katheters) vallen buiten het bestek van dit artikel. Katheters kunnen, naar de aard van het gebruik, als volgt worden ingedeeld: |
||||
 |
 |
 |
||
| verblijfskatheter | intermitterende katheter | externe katheter (condoomkatheter) | ||
| Verblijfskatheter | ||||
| De verblijfskatheter blijft na het inbrengen via de plasbuis langere tijd zitten. Het ballonnetje dat via een zijaansluiting met vloeistof wordt gevuld voorkomt dat de katheter uit de blaas schuift. Verblijfkatheters kunnen ook worden gebruikt voor het spoelen van de blaas, bijvoorbeeld na een operatie. Het inbrengen en verwijderen van een verblijfskatheter is een medische handeling die speciale training vereist. | ||||
| Intermitterende katheter | ||||
| De intermitterende katheter wordt veel gebruikt voor zelfkatheterisatie. Dit moet meerdere malen (intermitterend) per dag gebeuren en op regelmatige tijdstippen. Katheters voor zelfkatheterisatie zijn geschikt voor éénmalig gebruik. Er zijn steriel verpakte gebruiksklare soorten en er zijn soorten waarbij eerst water in de verpakking moet worden gebracht waardoor een glijmiddel wordt geactiveerd. | ||||
| Externe katheter | ||||
| Externe katheters worden meest gebruikt door mannen. Het condoomkatheter wordt over de penis afgerold. Een zelfklevende laag of een extra kleefbandje fixeert het condoom. Het succes van de condoomkatheter is sterk afhankelijk van het kiezen van de juiste maat. Niet alleen van de diameter maar ook de lengte. Externe katheters met een colloïde-laag worden bij mannen op de eikel en bij vrouwen rond de vulva geplakt. | ||||
| top |
||||
| Urineopvangzakken en toebehoren | |||
| Met een katheter wordt de urine afgevoerd naar een urinezak. Afhankelijk van de mobiliteit van de gebruiker wordt de meest geschikte urineopvangzak gekozen. | |||
 |
 |
 |
 |
| urineopvangzak (beenzak) | nachtzak (bedzak) | beenzakhouder | bellybag® |
| Urineopvangzak (beenzak) | |||
| Mobiele gebruikers dragen de urineopvangzak meestal onder een lange broek op het been. Er zijn urineopvangzakken met aangehechte slang die direct aan de (condoom)katheter worden gekoppeld en modellen zonder aangehechte slang. Wordt de urineopvangzak op het bovenbeen gedragen dan volstaat een korte slang. De inhoud van de urineopvangzak is meestal tussen 350ml en 500 ml. Aan de onderkant zit een uitloop met een kraantje waarmee de zak kan worden geleegd. | |||
| Nachtzak (bedzak) | |||
| Hoewel de urineproductie in de nacht meestal kleiner is dan overdag is een nachtzak tijdens het slapen onmisbaar. De nachtzak heeft vaak een inhoud van 2000 ml en wordt op een standaard naast bed gezet of met een beugel aan de rand van het bed gehangen. De slang van de nachtzak kan aan de uitloop van de beenzak worden gekoppeld. Vanzelfsprekend moet dan het kraantje van de beenzak open zijn. Bij bedlegerige gebruikers wordt alleen een bedzak gebruikt. | |||
| Beenzakhouder | |||
| De beenzak moet comfortabel aan het been bevestigd worden. Voor gebruikers met weinig mobiliteit kunnen eenvoudige elastische banden worden gebruikt die met knopen door de knoopsgaten van de beenzak het geheel op zijn plaats houden. Steviger bevestiging wordt verkregen met de beenzakhouder die als een kous om het been wordt gedragen. Modellen, zoals afgebeeld, die zijn uitgevoerd met een tailleband geven de beste fixatie. | |||
| Bellybag® | |||
| Deze urineopvangzak wordt niet op het been maar met een tailleband op de onderbuik gedragen. Dit model kan gebruikt worden met een korte broek of rok. Om een Bellybag te kunnen gebruiken moet er voldoende (natuurlijke) druk in de blaas aanwezig zijn om de urine vanuit de blaas omhoog te stuwen. | |||
| top |
|||
| Afschermende materialen | |
Vochtdichte beschermslips |
|
| Wel of niet een vochtdichte beschermslip dragen is een zeer persoonlijke keuze. Bij het gebruik van een katoenen luierbroek is deze bescherming onmisbaar, maar vaak zoekt men maximale zekerheid en worden beschermslips ook gebruikt in combinatie met absorberende wegwerpmaterialen. Er is een groot aanbod van vochtdichte beschermslips, meestal vervaardigd van Poly Vinyl Chloride (PVC) folie of Polyurethaan (PU) folie. PVC is beschikbaar in allerlei kleuren, PU heeft één kenmerkende kleur (gebroken wit). | |
 |
PVC slip met omhuld been- en taille-elastiek Geschikt voor zware incontinentie en voor gebruik in de nacht. Te gebruiken met wasbare luierbroek of met wegwerpslips of -pants. Verkrijgbaar in vele kleuren en verschillende foliedikte. Ook verkrijgbaar in verhoogd model, bijzonder geschikt voor rolstoelgebruikers. |
 |
PVC slip met omhuld beenelastiek en breed taille-elastiek Geschikt voor zware incontinentie, minder geschikt voor gebruik in bed. Te gebruiken met wasbare luierbroek of met wegwerpslips of -pants. Verkrijgbaar in vele kleuren en verschillende foliedikte. |
  |
PVC en PU slip met breed been- en taille-elastiek Geschikt voor zware incontinentie, minder geschikt voor gebruik in bed. Te gebruiken met wasbare luierbroek of met wegwerpslips of -pants. Verkrijgbaar in vele kleuren en verschillende foliedikte. |
   |
PVC slip met drukknopen en verstelbaar elastiek Geschikt voor zware incontinentie. Te gebruiken met wasbare luierbroek of met wasbaar inlegverband of wegwerpslips of -pants. Zeer geschikt voor bedlegerige gebruikers. Verkrijgbaar in drie kleuren. Dikke (0,18mm) folie. |
  |
PVC incontinentie heupslip Geschikt voor zware incontinentie. Te gebruiken met wasbare inleggers of wegwerpslips (wing/flex of belted model). Verkrijgbaar in vele kleuren en verschillende foliedikte, met of zonder drukknoopsluiting. |
  |
PVC incontinentieslip tanga-model Geschikt voor lichte tot middelzware incontinentie. Te gebruiken met wasbaar of wegwerp inlegverband of belted slips. Verkrijgbaar in vele kleuren en verschillende foliedikte. |
 |
PE strikslip Dunne, zeer sterke PolyEthyleen (PE) folie. Geschikt voor lichte tot matige incontinentie. Te gebruiken met wasbaar of wegwerp inlegverband. Ook te gebruiken bij fecale incontinentie tijdens het zwemmen. |
   |
Rubber en latex zijn minder geschikte materialen voor incontinentie bescherming. Het pantymodel zorgt wel voor een goed afdichting, maar is niet gemakkelijk aan en uit te trekken. Wel wordt de dikte van het absorberende materiaal goed gecamoufleerd. Dat geldt niet voor de rubberbroek met been- en taille-elastiek. Mits goed gebruikt en onderhouden, is rubber en latex duurzamer dan PVC. |
| top |
|
| Bed- en stoelbescherming | ||||
| Hoezen en onderleggers voor bed- en stoelbescherming hebben meestal geen of zeer geringe vochtopname capaciteit. Desondanks is deze bescherming effectief te gebruiken bij een reële kans op 'ongelukjes'. | ||||
 |
  |
|||
| wegwerp onderleggers | wasbare bedbescherming | |||
Wegwerp onderleggers Verkrijgbaar in verschillende afmetingen zijn wegwerp onderleggers ideaal voor tijdelijke bescherming van bed of stoel. Behalve rechthoekige en vierkante (afbeelding) onderleggers zijn er ook modellen met instopstroken, te gebruiken als steeklaken. |
||||
| Wasbare bedbescherming In de eenvoudigste vorm is wasbare bedbescherming een (hoes)laken van Poly Vinyl Chloride (PVC). Dit is dezelfde folie als van PVC beschermslips en verkrijgbaar in vele kleuren en verschillende foliediktes. Meer comfort bieden hoes- en steeklakens met een PVC of Polyurethaan kernlaag en een textiele bekleding van katoen, badstof of molton. In deze uitvoeringen zijn lakens, kussenslopen en dekbedovertrekken verkrijgbaar. |
||||
| top |
||||
| Huidbescherming |
Verzorgende producten Huidproblemen zijn een veel voorkomende complicatie van incontinentie. Met een goede hygiëne en het gebruik van speciale verzorgende producten kan het risico van huidproblemen sterk worden gereduceerd. Het gebruik van gewone zeep bevordert huidproblemen. Gebruik in plaats daarvan speciale waslotion, cream of mousse. Deze reiningsproducten hebben tevens een verzorgende werking. |
| Beschermende producten De eerste bescherming van de huid is het juiste gebruik van het incontinentiemateriaal. Daarnaast kan de huid extra beschermd worden tegen de inwerking van urine en faeces met zinkhoudende zalf en/of speciale barrièrecrèmes. |
| top |
| Specifieke hulpmiddelen bij urine-incontinentie | |
| Naast de hulpmiddelen die zeer algemeen worden gebruikt bij urine-incontinentie zijn er nog een aantal specifieke hulpmiddelen. | |
| Voor vrouwen | |
| Activeguard (klaptampon) De activeguard wordt eerst met water bevochtigd en dan met een hulpmiddel (applicator) dubbelgevouwen vaginaal ingebracht en klapt daar open met als resultaat dat de blaashals wordt ondersteund. Toepasbaar bij stress-incontinentie. |
 |
| Pessarium De blaashals (en/of de baarmoedermond) kan worden ondersteund met een pessarium. Het Hodge pessarium met knop is zeer geschikt bij stress-incontinentie. Een pessarium wordt doorgaans geplaatst door een gynaecoloog, die ook de juiste maat bepaalt. |
 |
| Urinecollector De kleeflaag rond de opening van de urine-collector wordt over de schaamlippen bevestigd. Dit opvangsysteem is geschikt voor bedlegerige gebruikers en kan 24 uur gebruikt worden. Aan de uitloop wordt een urineopvangzak gekoppeld. |
 |
| Voor mannen | |
| Penisklem Een penisklem wordt (nog zelden) gebruikt bij druppelincontinentie. Deze wordt direct achter de eikel geplaatst en knijpt daar de plasbuis dicht. De penisklem moet secuur worden aangebracht zodat de normale bloedsomloop niet stagneert. |
  |
| Penispouch De penispouch wordt met een kleeflaag over de penis op het huid geplakt. Dit systeem is geschikt voor een teruggetrokken penis, waarbij geen condoomcatheter kan worden gebruikt. Aan de uitloop wordt een urineopvangzak gekoppeld. |
 |
| McGuire urinaal Als het gebruik van een (condoom)katheter onmogelijk of ongewenst is kan een McGuire urinaal, ook wel draagurinaal, worden gebruikt. Dit systeem bestaat uit een elastische gordel en een afneembare schacht. Beide zijn, in tegenstelling tot (condoom)katheters meermalig te gebruiken. Het reinigen van de schacht vereist grote zorgvuldigheid i.v.m. de afzetting van urinezouten. |
 |
| Urox urineopvangsyteem Kenmerkend voor het UROX systeem is de flexibele cup die over de penis wordt geplaatst. Een fixatiebroek houdt de cup op zijn plaats. Het systeem is niet geschikt voor de nacht of bij bedlegerigheid. Bij het systeem hoort een speciale spoelvloeistof voor het reinigen van de onderdelen. De cup kan tot 29 dagen worden gebruikt, de urineopvangzak één week. De flexibele cup heeft een elastisch siliconenmembraan met een gat waardoor de penis in de cup wordt gebracht. Aan de cup zit een slang die de urine afvoert naar de urineopvangzak. De cup is zo ruim dat er genoeg lucht rondom de penis is om ervoor te zorgen dat de huid kan drogen. Dit is een voordeel ten opzichte van sommige condoomkatheters waarbij de huid langduriger in contact met urine kan blijven. |
 |
| top |
|
| Specifieke hulpmiddelen bij fecale incontinentie | |
| Anaaltampon (anaalplug) De anaaltampon wordt met een glijmiddel ingebracht en verhindert het verlies van ontlasting, vocht en/of darmgas. Maximaal gedurende 12 uur te gebruiken. Ook te gebruiken bij zelfirrigatie. |
  |
| Set voor zelfirrigatie (klysmaset) Hulpmiddel voor het opheffen van obstipatie en/of het gecontroleerd legen van de darmen bij fecale incontinentie. De klysmaset bestaat uit een waterreservoir, slang en canule. Het water (op lichaamstemperatuur) verdunt ontlasting en prikkelt de endeldarm. |
  |
| top |
|
| Specifieke hulpmiddelen bij bedplassen | |
| Plaswekker Alarmsysteem met sensor die vocht detecteert. Er zijn vele varianten allemaal gebaseerd op hetzelfde principe. In, op of onder het broekje wordt een vochtgevoelige sensor aangebracht die bij vochtdetectie een signaal doet afgaan in de alarmunit. Er zijn ook (plastic) onderleggers verkrijgbaar als vochtgevoelige sensor. |
 |
  |
|
| De alarmunit kan bijvoorbeeld op de schouder worden bevestigd. Sommige units geven alleen een geluidsalarm, andere geven ook een trilalarm. Er zijn ook systemen waarbij de sensor(en) en de alarmunit draadloos zijn verbonden. Plaswekkers zijn zeer geschikt voor kinderen en volwassenen die te maken hebben met nachtelijk bedplassen (enuresis nocturna). |
|
| top |
|
| Heb je hier niet de informatie gevonden die je zoekt? Stuur een mailtje naar Dit e-mailadres is beschermd tegen spambots. U heeft Javascript nodig om het te kunnen zien. | |
|
|
|
| Disclaimer | |
